Kolczoch jadalny (chayote): co to jest i jak go gotować

Kolczoch jadalny (ang. chayote, w Indiach chow chow, łac. Sechium edule) to jasnozielone warzywo z rodziny dyniowatych, w kształcie spłaszczonej gruszki. Ma chrupki miąższ i bardzo łagodny smak, coś pomiędzy ogórkiem a cukinią. Je się go gotowanego, duszonego, smażonego, a młode owoce także na surowo.

Skąd pochodzi i jak wygląda kolczoch

Kolczoch pochodzi z Ameryki Środkowej i Meksyku. Dziś uprawia się go w wielu ciepłych krajach: w Ameryce Łacińskiej, na Karaibach, w Azji i w Indiach. Dlatego ma wiele nazw: chayote w Meksyku i w języku angielskim, chuchu w Brazylii, christophene na Karaibach, chow chow w południowych Indiach, iskus w Nepalu.

Owoc ma wielkość dużej pięści i bruzdy na skórce. Niektóre odmiany mają drobne kolce, stąd polska nazwa. W środku jest jedna płaska, miękka pestka, którą u młodych owoców też można zjeść.

Jak smakuje chayote

Smak jest delikatny, lekko słodkawy i wodnisty. Sam kolczoch nie dominuje w daniu: chłonie smak przypraw, sosu i tłuszczu. Po ugotowaniu zachowuje lekką chrupkość, jeśli nie gotujesz go zbyt długo. Dlatego dobrze sprawdza się tam, gdzie użyłbyś cukinii, kalarepy albo ogórka do duszenia.

Jak obrać i przygotować kolczoch

1. Umyj owoc. Przy obieraniu ze skórki wypływa lepki sok, który może zostawić na dłoniach suchą, ściągniętą warstwę. Obieraj go w rękawiczkach albo pod bieżącą wodą.
2. Obierz skórkę obieraczką. U bardzo młodych owoców skórkę można zostawić.
3. Przekrój owoc wzdłuż na pół i usuń pestkę, jeśli jest twarda.
4. Pokrój w kostkę, plastry albo słupki, zależnie od dania.

Jak gotować kolczoch: pomysły

• Kootu – danie z południowych Indii: kostka chow chow gotowana z moong dal lub toor dal, z kokosem i kminem. Więcej o dalach w poście soczewica i dal: rodzaje.
• Poriyal – kolczoch krótko smażony z gorczycą, liśćmi curry i tartym kokosem. O liściach piszemy w poście świeże liście curry.
• Do sambaru – kostka kolczocha dobrze trzyma kształt w gęstym sosie z toor dal.
• Nepalska wersja – w Nepalu iskus dusi się z ziemniakami, kurkumą i chilli.
• Po meksykańsku – kolczoch gotowany i podany z masłem, solą i limonką albo zapiekany z serem.
• Na surowo – młody, drobno pokrojony kolczoch do sałatki z limonką i chilli.
• W polskiej kuchni – do zupy jarzynowej, do leczo zamiast cukinii, duszony z koperkiem.

Kolczoch gotuje się szybko: kostka 1,5 cm jest miękka po około 10–15 minutach.

Prosty poriyal na 2 osoby: rozgrzej łyżkę oleju, wrzuć łyżeczkę gorczycy i poczekaj, aż zacznie strzelać. Dodaj kilka liści curry, suszone chilli i 2 kolczochy pokrojone w drobną kostkę. Posól, dodaj szczyptę kurkumy i duś pod przykryciem 8–10 minut. Na koniec wmieszaj 2 łyżki tartego kokosa.

Jak przechowywać chayote

Trzymaj kolczoch w lodówce, w szufladzie na warzywa, nieumyty. W dobrych warunkach wytrzymuje od tygodnia do kilku tygodni. Obrany i pokrojony kolczoch zjedz w ciągu 1–2 dni.

Kolczoch jadalny: gdzie kupić

Świeży kolczoch (chayote, chow chow) szukaj w kategorii świeże warzywa. To świeże warzywo, więc dostępność zależy od dostaw. W tej samej kategorii są inne warzywa kuchni indyjskiej i azjatyckiej, na przykład świeży gorzki melon karela, a przyprawę do sambaru znajdziesz na przykład jako Madras sambar powder Aachi. Little India ma sklepy w Warszawie, Krakowie, Wrocławiu i Gdańsku i wysyła zamówienia online.