Kamfora (camphor, kapur) w indyjskich obrzędach: do czego służy i jak jej używać

Kamfora (ang. camphor, w hindi kapur lub karpur) to biała, krystaliczna substancja o ostrym, charakterystycznym zapachu. W hinduskich domach i świątyniach spala się ją w czasie aarti i pudży, bo pali się jasnym płomieniem i nie zostawia popiołu. Kamfora obrzędowa nie jest jedzeniem: nie wolno jej spożywać i trzeba ją trzymać poza zasięgiem dzieci.

Co to jest kamfora

Kamfora to związek organiczny o mocnym, chłodnym zapachu. Pozyskuje się ją z drewna drzewa kamforowego albo wytwarza syntetycznie. W sklepach z artykułami do pudży sprzedaje się ją jako małe białe tabletki, kostki lub drobne kryształki w pudełkach i słoiczkach.

Kamfora ma dwie cechy, które dobrze znają jej użytkownicy:

• Łatwo się zapala i pali jasnym, równym płomieniem.
• Powoli odparowuje w temperaturze pokojowej. Otwarte opakowanie z czasem się zmniejsza, nawet jeśli nikt kamfory nie używa.

Kamfora w aarti i pudży

Aarti to część hinduskiej modlitwy, w której przed wizerunkiem bóstwa zatacza się kręgi płomieniem. Najczęściej używa się do tego lampki z ghee albo właśnie kamfory. Po aarti uczestnicy zbliżają dłonie do płomienia i przykładają je do oczu lub czoła.

Hinduiści tłumaczą znaczenie kamfory na różne sposoby. Często mówi się, że skoro kamfora spala się w całości i nic po niej nie zostaje, przypomina o tym, by porzucić własne ego. Kamfora pali się w czasie codziennej pudży w domu, w czasie świąt takich jak Diwali i Ganesh Chaturthi oraz w świątyniach, zwłaszcza w południowych Indiach.

Jak bezpiecznie palić kamforę

Kamfora pali się wysokim płomieniem. Kilka prostych zasad:

1. Połóż jedną lub dwie tabletki na metalowej tacce, w mosiężnej lampce do aarti albo na specjalnym stojaku. Nie kładź kamfory bezpośrednio na drewnie ani na plastiku.
2. Zapal ją zapałką lub długą zapalniczką i trzymaj dłoń z boku, nie nad płomieniem.
3. Trzymaj płomień z dala od firanek, kwiatów, papieru i włosów.
4. Nie zostawiaj płonącej kamfory bez opieki. Poczekaj, aż płomień zgaśnie sam.
5. Po obrzędzie przewietrz pomieszczenie. Produkty opisane jako "smoke-less" dają mniej dymu, ale wciąż jest to otwarty ogień.

Bezpieczeństwo: kamfora i dzieci

Kamfora obrzędowa nie jest produktem spożywczym. Jej połknięcie jest niebezpieczne, szczególnie dla małych dzieci: nawet niewielka ilość może im poważnie zaszkodzić. Dlatego:

• trzymaj kamforę w zamkniętym pojemniku, wysoko i poza zasięgiem dzieci,
• nie zostawiaj tabletek na ołtarzyku, gdy w domu są małe dzieci,
• nie stosuj kamfory ani olejku kamforowego u dziecka na własną rękę; zapytaj lekarza lub farmaceutę,
• jeśli dziecko połknęło kamforę, natychmiast skontaktuj się z lekarzem lub zadzwoń pod numer alarmowy 112.

Jak przechowywać kamforę

Ponieważ kamfora odparowuje, przechowuj ją w szczelnie zamkniętym pudełku lub słoiku, w chłodnym miejscu, z dala od ognia i słońca. Nie trzymaj jej obok jedzenia, bo przenika zapachem. Wiele rodzin trzyma ją razem z innymi rzeczami do pudży: kadzidełkami, knotami i kumkum.

Gdzie kupić kamforę

Little India sprzedaje kamforę Lakshmi "smoke-less camphor" 50 g. Ten produkt jest znany też jako „Lakshmi camphor” lub „Laxmi camphor”. Do aarti przyda się też stojak do aarti, a pozostałe artykuły znajdziesz w kategorii przedmioty do pudży. Sklepy stacjonarne działają w Warszawie, Krakowie, Wrocławiu i Gdańsku (adresy), a sklep internetowy wysyła zamówienia w całej Polsce.

Jak dobrać kadzidełka do pudży, piszemy w tekście Kadzidełka indyjskie: rodzaje i jak wybrać. Kamfora jest też częścią obchodów Diwali w Polsce.